Geluk

 

Iedereen zoekt naar geluk. Hier zijn geen uitzonderingen op. Waar mensen gelukkig van worden bepaalt welke stappen ze nemen en welke middelen ze hiervoor inzetten, maar het doel blijft hetzelfde. Het streven naar geluk is dan ook universeel. Thomas Jefferson, de derde President van de Verenigde Staten, vond dat streven naar geluk zo’n belangrijk recht, dat hij het liet opnemen in de grondwet. 

 

Geluk geeft energie en zelfvertrouwen en leidt tot hulpvaardigheid en creativiteit. Bovendien draagt geluk bij aan betere gezondheid: Geluk verlaagt de bloeddruk, verbetert het immuunsysteem en leidt zelfs tot minder verkeersongevallen. We kunnen dus stellen dat geluk een kostbaar goed is. Overigens is geluk niet afhankelijk van de hoeveelheid geld. Sterker nog, materialisme leidt vaak tot eenzaamheid en andersom geldt dat geluk materialisme kan tegengaan. Iemand die gelukkig is, is sneller tevreden. 

De rol van architectuur in geluk

Geluk zit in een klein hoekje, zo luidt het gezegde. Hoe mooi zou het zijn als we dat hoekje altijd konden vinden omdat we het zelf hebben ontworpen of gemaakt? Kan architectuur helpen mensen gelukkig te maken? Wij denken van wel. Sterker nog, wij weten dat zeker en baseren ons hierbij niet alleen op onze eigen passie voor architectuur. 

 

Omgevingspsychologen deden uitgebreid onderzoek naar de beleving van de omgeving en ruimte op het menselijk brein. Hieruit blijkt onder andere dat kleur een enorm grote rol speelt in onze gelukbeleving. Een omgeving met veel grijs en zwart zet de gelukhormonen bijvoorbeeld op een laag pitje. Heldere kleuren als wit, groen en blauw zetten ze juist aan. Hetzelfde geldt voor een ruimte zonder versus mét daglicht of een kale ruimte tegenover een aangeklede ruimte. Het is natuurlijk eenvoudig dit mee te nemen in de keuze voor kleur en inrichting. Maar ook door rekening te houden met hoe de ruimte gebruik zal worden krijgt geluk meer kans. Onderzoek wijst bijvoorbeeld uit dat sociale activiteit ervoor zorgt dat we endorfine aanmaken. Hetzelfde geldt voor een terloops praatje. Contact, ook met een vreemde, maakt bewezen gelukkiger. In beide gevallen resulteert de vrijgekomen endorfine bovendien in ontspanning waardoor we sneller een vertrouwensband voelen. Dat komt de cohesie met medegebruikers ook ten goede. 

 

Die cohesie speelt sowieso een grote rol bij of en hoe geluk wordt ervaren Het gevoel ergens bij te horen of deel uit te maken van iets of van een groep draagt bij aan het geluksgevoel. Daar tegenover staat dat uitsluiting leidt tot de activering van dezelfde zenuwen en hormonen als bij fysieke pijn. Proefpersonen die tijdens een onderzoek 6 tot 10 minuten alleen werden gelaten in een kale ruimte zonder afleiding ervoeren dit als vervelend en zeer negatief. Overigens is uitsluiting iets anders dan afzondering. Want uit alle onderzoeken blijkt ook dat er rust opgezocht moet kunnen worden als daar behoefte aan is.  

 

Opvallend is dat mensen in het Westen geluk associëren met plezier, activiteit en zelfs opwinding. In het Oosten daarentegen roept het woord geluk rust en gelijkmoedigheid op. Voor beiden valt dus iets te zeggen. Door een ruimte zo in te richten dat sociale interactie  en plezier worden gestimuleerd maar er ook ruimte is voor ontspanning en reflectie, kan dus worden bijgedragen aan het geluk van de gebruikers. 

Duurzaamheid versus geluk

We zeiden het eerder al. Geluk draagt bij aan een betere gezondheid. Omgekeerd staat een slechte gezondheid geluk in de weg. Een te druk of overprikkeld brein bijvoorbeeld zorgt voor een lijf dat niet lekker in zijn vel zit. En nu we het toch over zitten hebben; dat is het nieuwe roken als we de laatste inzichten mogen geloven. Ook de keuze van materialen of techniek zijn bepalend in het welzijn van lijf en leden. We kennen allemaal de term ‘sick building syndrome’. Een slecht ontworpen of ingericht gebouw kan mensen letterlijk ziek maken.  Daar wordt niemand gelukkig van. Een ruimte die aanzet tot een lichte afleiding in de vorm van een kleine wandeling, even opstaan, of zelfs een luchtje scheppen doet al wonderen. Maar ook de keuze voor duurzame materialen, een gezonde klimaatbeheersing en bijvoorbeeld een keuken waar gezond eten hoog in het vaandel staan doen de rest. 

 

Concluderend kunnen we stellen dat architectuur bepalend is in de mate waarin de gebruikers van een ruimte of gebouw geluk ervaren. Dat is een prachtig gegeven. Wij worden daar in ieder geval erg gelukkig van!

  • Grey Twitter Icon
  • Grey LinkedIn Icon
  • Grey Instagram Icon
  • Grey YouTube Icon

© 2018 by Sarah Meijer | Beeld: Rap Fotografie | Tekst: PVPR